![]() |
ปกติแล้วในส่วนตัวนั้นก็เป็นคนชอบดูหนังหรือภาพยนตร์ในแนว ดราม่าอยู่แล้ว ชอบละครที่เกี่ยวกับชีวิต ซึ่งนอกจากภาพยนตร์แล้วก็ยังชอบอ่านหนังสือประเภทนี้ด้วย ตัวอย่างเช่นเข็มทิศชีวิต เป็นต้น เพราะว่าภาพยนตร์หรือหนังสือประเภทนี้นั้นจะสอดแทรกคติธรรม การดำเนินชีวิต ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของเรื่องการเรียน การทำงาน การใช้ชีวิตกับคนรอบข้างเพื่อนร่วมงาน เพื่อนร่วมห้อง ตลอดจนเรื่องเกี่ยวกับครอบครัวหนังแนวประเภทนี้ผมก็ดูมาเยอะนะทั้งที่เป็นในส่วนของภาพยนตร์ หรือละครจากจอแก้ว ก็ตาม “Tokyo Sonata” ภาพยนตร์เรื่องนี้เป็นภาพยนตร์แนวดราม่าการใช้ชีวิตของครอบครัว เมื่อชีวิตคู่เดินทางมาถึง ณ จุดหนึ่งที่ไม่เป็นจุดที่ไม่พึงปรารถนาของครอบครัว ซึ่งก็จะนำเสนอภาพภาพของผู้เป็นหัวหน้าครอบครัวก็คือพ่อ และลองลงมาก็คือผู้เป็นแม่ที่จะต้องแก้ไข้ปัญหาอย่างไร และลูกก็จะรับผลกระทบอย่างไร และนอกจากครอบครัวล่ะ คนรอบข้าง สังคมจะทำอย่างไรถ้ามันเกิดปัญหาอย่างในภาพยนตร์เรื่อง Tokyo Sonata และมันเกิดขึ้นจริงไม่ใช่ในภาพยนตร์ พวกคุณและผมจะรับปัญหา และหาทางที่ดีที่สุดสู่ครอบครัวของคุณหรือครอบครัวของผม ลองคิดดูเอานะครับ!
![]() |
| ภาพจากhttp://www.fortissimo.nl/images /films/TOKYOsm.jpg |
สิ่งที่ได้จากการชมภาพยนตร์เรื่องนี้นั้น… ถามว่าเมื่อเราดูภาพยนตร์จบหนึ่งเรื่องแล้วเราได้อะไร นอกเหนือจากคำตอบที่ว่า ความสนุก ความบันเทิงใจ ความ
เมื้อยล้า ความเบื่อจากการหงุดหงิดคิดว่าไม่น่าเสียเงินมาดูหนังเรื่องนี้เลย และอารมณ์หลายๆอารมณ์ที่เกิดมาจากการชมภาพยนตร์เรื่องเดียวกัน ต่างคนต่างชอบไม่เหมือนกัน แต่เมื่อได้ชมภาพยนตร์เรื่อง Tokyo Sonata แล้วนั้นผมคิดว่าสิ่งที่ได้จากเรื่องนี้นั้นนอกเหนือจากการชมนักแสดงนำชายนักแสดงนำหญิงที่หล่อและสวยหรือไม่นั้นก็ตาม แต่สิ่งที่ได้นอกเหนือจากสิ่งเหล่านี่นั้น คือ ชีวิตครอบครัว เมื่อเจอปัญหาแล้วจะแก้ไขปัญหาได้อย่างไร ปัญหามันอยู่กับเราตลอดเวลา เคยฟังเพลงๆหนึ่งของ Lenka ชื่อเพลงว่า Trouble is a Friend ซึ่งเนื้อเพลงนี้นั้นถ่ายทอดผ่านผู้หญิงคนหนึ่งแม้ว่าเธอจะทำอะไรก็ตามเธอก็พบเจอแต่ปัญหาตลอด จนเธอคิดว่าเธอมีปัญหาเป็นเพื่อนที่คอยติดตามตัวเธอ Ok. เข้าเรื่องต่อสำหรับภาพยนตร์เรื่อง Tokyo Sonata ต่อดีกว่าครับ ปัญหาครอบครัว ที่เราได้เห็นในหนังเรื่องนี้นั้น เป็นสิ่งหนึ่งที่สะท้อนออกมาจากหนังคือจะพูดง่ายๆก็คือ สิ่งที่เป็นแก่นกลางของหนังเรื่องนี้นั้น คือพยามจะมองบอกว่าเมื่อเกิดปัญหาของครอบครัวแล้วผู้ที่เป็นหัวหน้าครอบครัวจะทำอย่างไร คนในครอบครัวจะทำอย่างไรไม่ใช่จะเป็นหน้าที่ของหัวหน้าครอบครัวอย่างเดียวที่จะแก้ไข้ปัญหานั้นเป็นแต่ผู้เดียว แน่นอน! หนังเรื่องดังกล่าวเป็นหนังที่ถูกสร้างขึ้นภายใต้บริบทของสังคมประเทศญี่ปุ่น ที่ให้ความสำคัญกับผู้ชายที่เป็นหัวหน้าครอบครัวและภายใต้สภาพสังคมและเศรษฐกิจที่มีการแข็งขันกันอย่างสูงแพ้คัดออก และก็แพ้คัดออก เรื่องตกงานของหัวหน้าครอบครัวผู้ที่เป็นพ่อนั้นก็ไม่กล้าบอกครอบครัวสืบเนื่องมาจากพ่อเป็นผู้เงียบขรึมที่โดนไล่ออกจากงานแต่ไม่กล้าบอกให้คนอื่นทราบ แม่เป็นแม่บ้านที่ไม่เคยใส่ใจความปรารถนาของตัวเอง ลูกชายคนโตเคว้งคว้างจนไปสมัครเป็นทหารไปรบที่อิรัก ส่วนลูกชายคนเล็กก็แอบพ่อแม่ไปเรียนเปียโน เพราะกลัวโดนดุ ด้วยพล็อตที่ฟังดูง่ายๆ เช่นนี้ แต่ Tokyo Sonata กลับแสดงให้เห็นภาพรวมของสังคมโลกที่นับวันจะ "เข้าอกเข้าใจ" กันยากมากขึ้น พวกเราสื่อสารและห่วงใยกันน้อยลง รวมถึงแสดงความรักกันไม่เป็น ต่างคนต่างทำงาน ต่างคนต่างทำหน้าที่ ความว้าเหว่ของคนในครอบครัว ไม่ว่าจะเป็นตัวแม่บ้านเองก็ตาม ลูกเองก็ดี เกิดช่องว่างตรงนี้จึงทำให้เกิดเป็นปัญหาของครอบครัวตามมา สิ่งเหล่านี้แหละที่เราได้จากหนังเรื่องนี้ ได้สะท้อนเห็นปัญหาว่าถ้าเราไม่คุยกันแล้ว ไม่เข้าอกเข้าใจกัน ปัญหามันก็จะเกิด คนที่กำลังคิดที่จะสร้างครอบครัว หรือจะแต่งงานในเร็ววัน ควรดูหนังเรื่องนี้ แล้วนำมาเป็นสิ่งคอยเตือนใจตัวเองเสมอว่า ครอบครัวต้องมีความรักความอบอุ่นซึ่งกันแหละกัน ต้นไม้ยังต้องหมั่นพรวนดิน ครอบครัวก็ต้องหมั่นให้ความรักความอบอุ่นเช่นเดียวกัน..
![]() |
| ภาพจาก http://t0.gstatic.com/ |
ถ้าหากเราลองมองในด้านที่เป็นวิชาการแล้วนั้น เราจะหาแนวคิดหรือทฤษฎีอะไรมาเป็นตัวอธิบายจากปัญหาที่เกิดขึ้นจากภาพยนตร์เรื่อง Tokyo Sonata ในส่วนตัวของผมแล้วคิดว่าน่าจะนำทฤษฎีนี้มาอธิบายนะครับ “ แนวคิดทฤษฎีโครงสร้างและหน้าที่ของครอบครัว” ก่อนอื่นเราต้องมารู้จักความหมายของมันก่อนนะครับว่ามันคืออะไร ความหมายของโครงสร้างและหน้าที่ของครอบครัว นักวิชาการให้ความหมายของโครงสร้างครอบครัว (Family structure) ว่า หมายถึง องค์ประกอบย่อยของบุคคลที่มาอยู่รวมกัน (ตั้งแต่ 2 คนขึ้นไป) ในลักษณะครัวเรือนและมีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์กันโดยสายโลหิตหรือกฎหมาย รวมทั้งมีการดำเนินชีวิตร่วมกัน และมีการพึ่งพากันทางสังคมและเศรษฐกิจ
ส่วนหน้าที่ของครอบครัว (Family function) หมายถึง กิจกรรมหรืองานที่สมาชิกในครอบครัวควรกระทำตามบทบาทหรือสถานภาพในครอบครัว เพื่อให้ครอบครัวสามารถดำเนินชีวิตครอบครัวไปได้อย่างราบรื่น ทั้งนี้ ครอบครัวจะมีหน้าที่ต่อสมาชิกในครอบครัวในการตอบสนองความต้องการของสมาชิกในครอบครัว และยังมีหน้าที่ของครอบครัวต่อสังคมในฐานะที่เป็นสมาชิกของสังคมในการทำประโยชน์เพื่อสังคมด้วย
เมื่อเรารู้ความหมายของโครงสร้างและหน้าที่ของครอบครัวไปแล้วนะครับ ผมก็ขออธิบายต่อไปในส่วนขององค์ประกอบของโครงสร้างของครอบครัวต่อเลยนะครับว่า องค์ประกอบโครงสร้างของครอบครัว ลักษณะความสัมพันธ์ขององค์ประกอบย่อยภายในครอบครัวที่มีผลต่อโครงสร้างของครอบครัว คือ
โครงสร้างบทบาท (role structure) หมายถึง พฤติกรรมของบุคคลที่บ่งชี้ถึงสภาพที่ตนดำรงอยู่ บทบาทและสถานภาพจะเป็นเหมือนต้นแบบในการหล่อหลอมพฤติกรรมของบุคคล โครงสร้างบทบาทภายในครอบครัวที่สำคัญจำแนกเป็นบทบาทเชิงเครื่องมือ (expressive role) โดยบทบาทเชิงเครื่องมือเป็นบทบาทเกี่ยวกับระบบเศรษฐกิจภายในครอบครัว และความรับผิดชอบโดยตรงต่อการแสวงหาสิ่งจำเป็นหรือทรัพยากรสำหรับเลี้ยงดูสมาชิกในครอบครัว ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นบทบาทของสามีหรือพ่อ และบทบาทเชิงอารมณ์เป็นบทบาทเกี่ยวกับการเลี้ยงดูสมาชิกในครอบครัว รวมทั้งการให้การสนับสนุนด้านจิตใจ ครอบครัวที่ดีจำเป็นต้องมีโครงสร้างบทบาทที่ชัดเจน สอดคล้องกับความต้องการของสมาชิก และสอดคล้องกับความต้องการของครอบครัว มีผลทำให้สมาชิกในครอบครัวได้รับการตอบสนองความต้องการได้ด้วย ซึ่งจากในภาพยนตร์เรื่อง ToKyo Sonata นั้น เมื่อพูดถึงในส่วนของโครงสร้างของบทบาทแล้วนั้น ผู้ที่เป็นพ่อนั้นสามารถที่จะทำหน้าที่ตรงนี้ได้ดี มองจากอุปกรณ์เรื่องมือเครื่องใช้ภายในบ้านก็มีครบ มีอยู่ฉากหนึ่งที่ผู้เป็นแม่นั้นพูดกับผู้เป็นสามีว่า “สงสัยเราต้องได้ซื้อเตาอบชิ้นนี้ใหม่แล้ว” ซึ่งผู้เป็นภรรยาเป็นคนพูดกับสามีของตนนั้นก็เพราะว่าสามีเป็นคนหาเงิน และต้องให้เงินกับภรรยาและก็มีอีกฉากหนึ่งที่ สามีพูดว่า “นีคุณ เงินเดือนนี้ และพร้อมกับส่งซองเงินให้ภรรยา” และในส่วนบทบาทของผู้เป็นภรรยานั้นก็นำเอาเงินมาให้เป็นค่าอาหารกลางวันแก่ลูกและก็ทำอาหาร คอยดูแลเรื่องอาหาร ความสะอาดของบ้านตนเอง
![]() |
| ภาพจาก http://img.bollywoodsargam.com/albumsbolly /Tokyo_Sonata_Movie |
กระบวนการสื่อสาร (Communication Process) การอยู่ร่วมกันเป็นกลุ่มที่มีความสัมพันธ์ใกล้ชิด เช่น ครอบครัวจำเป็นต้องมีการสื่อสารที่ดี เพื่อช่วยให้ครอบครัวสามารถทำหน้าที่ได้อย่างเต็มที่และมีความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันระหว่างสมาชิก การสื่อสารเป็นกระบวนการร่วมรับรู้ข่าวสาร ความคิดเห็น ค่านิยม ตลอดจนอารมณ์ ความรู้สึก ของบุคคลและผู้อื่น และเป็นวิถีทางที่จะทำให้รู้จักตนเองและผู้อื่นได้ดียิ่งขึ้น การสื่อสารอาจเป็นการใช้ถ้อยคำหรือไม่ใช้ถ้อยคำประกอบกันไปก็ได้ ครอบครัวที่มีการสื่อสารที่ดีจะสามารถทำหน้าที่ต่างๆได้ดี เพราะการสื่อสารที่ดีจะทำให้สมาชิกมีความเข้าใจ ยอมรับความคิดเห็นและเหตุผลที่แตกต่างกัน ปรับพฤติกรรมเข้าหากันได้อย่างเหมาะสม ทำให้มีความราบรื่นในการดำเนินชีวิตครอบครัว แต่ถ้าครอบครัวมีการสื่อสารไม่ดี เกิดความไม่เข้าใจกัน ระแวง ไม่มั่นใจ ไม่สามารถปรับพฤติกรรมเข้าหากันได้ เพราะสมาชิกไม่สามารถบอกให้ฝ่ายหนึ่งรู้ถึงความรู้สึกและความคิดเห็นของตนเองได้ ซึ่งหากเป็นเช่นนั้น ก็จะส่งผลกระทบต่อการทำหน้าที่ของครอบครัว และอาจทำให้เกิดความแตกแยกในครอบครัวขึ้นได้ ข้อนี้ผมถือว่าเป็นกุญแจสำคัญของหนังเรื่องนี้เลยนะครับ พ่อตกงาน แต่ไม่กล้าบอกครอบครัว ภรรยา และลูกๆของตน จึงเกิดเรื่องราวบานปลายไปต่างๆนาๆ ครอบครัวเตลิดไปไหนต่อไหน ToKyo Sonata พยายามจะสื่อถึงว่า เพียงแค่การไม่พูดคุยกัน ขาดการสื่อสารของคนในครอบครัวทำให้ พ่อไปทาง แม่ไปทาง ลูกไปอีกทาง ก็เห็นได้ชัดจากในหนัง พ่อรู้ว่าตัวเองปิดบังความรับไมได้แล้วเตลิดวิ่งหนีไปอย่างคนเสียสติจนถูกรถเฉียวนอนอยู่ข้างถนนเหมือนกับคนไร้ญาติ แม่ไปอีกทางจนได้เสียกับโจรที่จี้ไป ลูกชายคนเล็กหนี้ออกจากบ้าน ลูกชายคนโตเคว้งคว้างจนต้องไปสมัครเป็นทหารรบที่ตะวันออกกลาง นี้แหละคือสิ่งที่ขาดการสื่อสารของคนในครอบครัว ถ้าคุณไม่อยากจะเป็นอยากครัวของในหนังแล้วละก็ ลองหันหน้าคุยกันกับคนรักของคน ไม่ว่าจะเป็นสามี ภรรยา หรือลูกๆของคุณ หมั่นใส่ใจและพูดคุยกัน เท่านี้แหละครอบครัวก็จะมีแต่ความรักและความเข้าใจกัน เมื่อเดินทางมาถึงจุดเปลี่ยนของชีวิตครอบครัวเราก็ยังมีเพื่อนช่วนคิด ช่วยหาทางออกดีกว่าเก็บไว้คนเดียวจริงไหมละครับ!
![]() |
| ภาพจาก http://3.bp.blogspot.com/_eHKK4ilcZXg/SguloLr5kOI/AAAAAAAACSk /A6dXFdn-ep4/s400/teruyuki-kagawa-e-ryuhei- sasaki-nel-film-tokyo-sonata-109097.jpg |
โครงสร้างอำนาจ (Power system) หมายถึง การที่สมาชิกคนใดคนหนึ่งในครอบครัวสามารถควบคุมหรือแสดงอิทธิพลต่อพฤติกรรมของสมาชิกอื่นๆในครอบครัว โดยเป็นผู้ที่ใช้อำนาจในการตัดสินใจของครอบครัว และยังมีอำนาจในการให้คุณให้โทษแก่สมาชิกในครอบครัว เช่น ปฏิสัมพันธ์ระหว่างพ่อแม่ลูก ที่ส่วนใหญ่จะใช้อำนาจในการลงโทษลูก เป็นต้น เคยได้ยินไหมครับคำที่ว่าเลี้ยงลูกด้วยความเผด็จการ ผมเชื่อว่าในสังคมไทยเรา ยังมีนะ แต่ในภาพยนตร์เรื่อง ToKyo Sonata ผู้เป็นสามี หรือพ่อ มีอำนาจควบคุณสมาชิกคนในครอบครัวอย่างเห็นได้ชัด จากกรณีที่ลูกคนเล็กจะขอไปเรียนปิ่นโนนั้นพ่อบอกว่าไม่ให้ไปเรียน มีการลงไม้ลงมือตบตี อย่างแรง บางครั้งภาพก็อาจจะแรงไปนะในฉากนี้อะ แต่มันก็มีเกิดขึ้นจริง ในสังคมเนาะ หนังเรื่องดังกล่าวนี้สะท้อนให้เห็นถึงโครงสร้างทางอำนาจของผู้เป็นพ่อได้ชัดเจน
องค์ประกอบหน้าที่ของครอบครัว ครอบครัวมีหน้าที่ในการตอบสนองความต้องการของสมาชิกในครอบครัว คือ หน้าที่ของความรักความเอาใจใส่ (Affective function) หมายถึง ในการตอบสนองความต้องการด้านจิตใจของสมาชิก แสดงออกโดยการให้ความรัก ความอบอุ่น ความเอาใจใส่แก่สมาชิก เพื่อให้สมาชิกมีสุขภาพจิตดี มีบุคลิกภาพมั่นคง จากภาพยนตร์เรื่องดังกล่าวนั้นนะ มองในตัวของผู้เป็นแม่ที่เอาใจใส่ในการทำอาหารให้ลูกๆและสามี ตลอดจนเป็นคนปลอบลูกทุกอย่างยามที่ลูกมีปัญหากับพ่อ ทั้งเช่นในเรื่องของลูกชายคนโตที่จะไปสมัครเป็นทหารที่ตะวันออกกลาง ตอนที่แรกพ่อไม่ยอมทำอย่างไรก็ไม่ยอม ผู้เป็นแม่โดยธรรมชาติแล้วผู้หญิงจะมีนิสัยที่อ่อนโยนแบบไม่รุ่นแรงเหมือนกับผู้ชายดังนั้นจึงใช้ความอ่อนโยน ความรักของผู้เป็นแม่ช่วยในการคลีคลายปัญหาต่างๆของผู้เป็นพ่อกับลูกได้แทบทุกเรื่องจากในภาพยนตร์เรื่องนี้
หน้าที่ในการอบรมเลี้ยงดู (Socialization function) หมายถึง หน้าที่ในการพัฒนาแบบแผนพฤติกรรมที่ต่อเนื่องตลอดชีวิตของสมาชิก เพื่อเป็นการปลูกฝังส่งเสริมลักษณะนิสัยที่ดีงาม การวางตนตามบทบาทหน้าที่เหมาะสม การเรียนรู้ระเบียบทางสังคมและวัฒนธรรม ซึ่งจะทำให้เด็กพร้อมที่จะเป็นผู้ใหญ่ที่ดีมีคุณภาพในอนาคต ถือได้ว่าเป็นกระบวนการปรับพฤติกรรมอย่างต่อเนื่องที่ทำให้บุคคลตอบสนองสถานการณ์ในสังคมตามต้องการ อันเป็นผลมาจากการเรียนรู้บทบาทในสังคม และได้ปฏิสัมพันธ์กับบุคคลอื่น ซึ่งกระบวนการทางสังคมนี้ไม่ได้หมายถึงการอบรมเลี้ยงดูเด็กเท่านั้น แต่เป็นกระบวนการที่เกิดกับคนทุกวัย ตั้งแต่เกิดจนถึงวัยสูงอายุ ในการปรับบรรทัดฐาน ความเชื่อ ค่านิยมของตนอย่างต่อเนื่อง จากภาพยนตร์เรื่องนี้ก็จะเห็นจากการที่ผู้เป็นพ่อถามภรรยาตัวเองถึงลูกชายคนโตว่า กลับบ้านหรือยัง คงไม่ไปก่อเรื่องที่ไหนอีกนะ เรื่องการเรียน ของลูกคนเล็กพ่อถามถึงว่าใกล้จะสอบไล่แล้วให้ตั้งใจหน่อย เรื่องของมารญาติในการรับประทานอาหารต้องรอให้พร้อมหน้าพร้อมตากันชะก่อน ถึงจะรับประทานได้
หน้าที่ในการผลิตสมาชิกใหม่ (Reproductive function) หมายถึง หน้าที่ในการสร้างหรือในการผลิตสมาชิกใหม่ให้กับครอบครัว ทำให้สังคมมีจำนวนสมาชิกในสังคมเพิ่มขึ้น เป็นหน้าที่ในการสืบเผ่าพันธุ์เชื้อสายของมนุษย์ สำหรับครอบครัวหน้าที่นี้เป็นการสืบสกุลให้ครอบครัวดำรงต่อไป
![]() |
| ภาพจากhttp://m.wsj.net/video/20090306/030509tokyosonata/030509tokyosonata_512x288.jpg |
หน้าที่ในการเผชิญปัญหาของครอบครัว (family coping function) หมายถึง หน้าที่ในการจัดการและคลี่คลายวิกฤติต่างๆ ในครอบครัวในทางสร้างสรรค์ เพื่อคงไว้ซึ่งสมดุลภายในครอบครัว ทั้งนี้ เนื่องจากตลอดการดำเนินชีวิตครอบครัว ครอบครัวจะถูกรบกวนจากสิ่งแวดล้อมทั้งภายในและภายนอก ซึ่งอาจเป็น บุคคล สิ่งของ สถานการณ์ หรือ เหตุการณ์ที่ทำให้เกิดภาวะเครียดในครอบครัว สิ่งที่อาจรบกวนความสงบสุขของครอบครัว เช่น การเสียชีวิตของคู่ครอง การหย่าร้าง การตายของญาติสนิท การเจ็บป่วยของสมาชิก การมีปัญหาทางเศรษฐกิจ เป็นต้น ครอบครัวจึงทำหน้าที่ในการเผชิญปัญหาเพื่อให้ครอบครัวสามารถปรับตัวและดำเนินชีวิตต่อไปได้อย่างต่อเนื่องตามพัฒนาการของครอบครัว เมื่อชีวิตครอบครัวเดินผ่านมาถึงจุดเปลี่ยนของชีวิตครอบครัว ปัญหาชีวิตคู่ต้องมีบ้าง กระทบกระทั่งกันเป็นเรื่องธรรมดา แต่สำหรับปัญหาจากภาพยนตร์เรื่องดังกล่าวนั้นเป็นเรื่องของเศรษฐกิจของครอบครัวผู้เป็นพ่อตกงาน แต่ยังมีเงินที่ทางบริษัทให้ล่วงหน้าไว้ แต่ผู้เป็นพ่อก็เก็บความลับนี้ไว้โดยไม่บอกกลับทางบ้าน จึงเกิดปัญหาตามจนครอบครัวต้องเตลิดไปคนละทิศคนละทาง แต่ถ้าตรงกันข้ามผู้เป็นพ่อกลับบอกกับทางครอบครัวทางครัวจะให้กำลังใจและทางออกที่ดีก่านี้
หน้าที่ในการจัดการทรัพยากรทางเศรษฐกิจ (Economic function) หมายถึง หน้าที่ในการแสวงหารายได้ที่ได้มาเพื่อนำมาใช้จ่ายอย่างเหมาะสมมีประสิทธิภาพ เช่น การจัดหาเสื้อผ้า อาหาร เครื่องนุ่มห่ม ที่อยู่อาศัย เป็นต้น จากหน้าที่ในข้อนี้ผู้เป็นพ่อที่แสดงในภาพยนตร์ก็สื่ออกมาได้อย่างเต็มที่ในเรื่องของการงานหาเงินเข้าบ้านจึงเกิดเป็นปมปัญหาตามมาที่เห็นนั้นแหละ
หน้าที่ในการจัดหาสิ่งจำเป็นพื้นฐานทางกายภาพสำหรับสมาชิก (Provision of physical necessities) หมายถึง หน้าที่ในการจัดหาสิ่งจำเป็นในการดำเนินชีวิตสำหรับสมาชิกในครอบครัว ได้แก่ ปัจจัยสี่ (อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ยารักษาโรค และที่อยู่อาศัย) และบริการเกี่ยวกับสุขภาพอนามัย นันทนาการ และงานอดิเรก
...ที่กล่าวมาด้านบนอย่างยาว หากเราลองมาพิจารณาดูว่า ถ้าเราเป็นพ่อเองแล้วเราจะทำอย่างไร ในกรณีที่ต้องเผชิญกับปัญหาที่อยู่ตรงหน้า กับการตกงานในสภาพสังคมที่แข่งขันสูง สังคมแบบแพ้แล้วคัดออกนั้น ถ้าเป็นผมนะ ผมจะออกจากงาน ก็ต้องออกอยู่แหละเพราะเค้าไล่ออกแต่ก็จะไม่ปิดบังครอบครัว จะบอก บอกเพื่ออะไร ก็เพื่อที่จะได้หาทางแก้ไข้ปัญหา และหาวิธีการที่จะทำให้ได้งานหรือหนทางการหางานงานใหม่ ยิ่งถ้าครอบครัวรับรู้แล้วว่าสภาพเศรษฐกิจของครอบครัวตอนนี้มันเป็นอย่างไร ครอบครัวเผชิญกับปัญหาอะไรนั้น ผมเชื่อว่าครอบครัวจะต้องรักกันมากขึ้นและเห็นอกเห็นใจกันมากขึ้น
…แล้วถ้ามองกลับกันอีกมุมหนึ่ง เป็นแม่ จากภาพยนตร์ Tokyo Sonata แม่บ้านผู้ดูแลงานบ้านสาระพัด และคอยดูแลสุขทุกข์ของครอบครัว อยากได้รถเป็นของตัวเองก็ได้แต่เก็บความอยากนั้นเอาไว้ แต่ขณะเดียวกัน ก็ใฝ่หาการเอาใจใส่ของสามีอยู่ไม่น้อย เธอคือผู้หญิง เพศที่ละเอียดอ่อน เธอจะไม่เห็นสิ่งผิดปกติในตัวสามีเลยเชียวหรือ แต่ถ้ามองในตัวเราเป็นแล้ว ผมว่าจากฉากที่สามีตัวเองฝันร้ายนั้น น่าจะมีเรื่องของคุยมากกว่านี้ว่าทำไมถึงฝันร้าย ทำไมเดี่ยวนี้กลับบ้านเร็ว มันเป็นคำถามที่ภรรยาน่าจะทำและก็ถามนอกจากจะเป็นคนทำอาหารและดูแลบ้านเสมอ
...แล้วถ้ามองว่าเราเป็นพี่ชายคนโต ซึ่งในเรื่องนั้นเป็นคนที่กลับบ้านไม่ค่อยเป็นเวลา บุคคลที่ได้เขาไม่ค่อยได้เห็นหน้ากลับเป็นพ่อตัวเอง ขณะที่ผู้แม่กลับพบเห็นทุกคน แต่คนละเวลากัน จู่ๆ วันหนึ่ง เขาก็มาขอให้พ่อแม่ช่วยเซ็นอนุญาตให้เขาไปเป็นทหารของอเมริกา ถ้าเป็นผมทำตัวที่ดีก่านี้จะกลับบ้านให้ตรงเวลามาช่วยงานแม่ มาอยู่กับครอบครัวให้มากขึ้น ความรักของครอบครัวเพิ่มความอบอุ่น คุยกับน้องชายให้มาก เพราะเป็นพี่น้องกันและเพศเดียวกันน่าจะคุยกันรู้เรื่องมากกว่า แต่ตรงกันข้าวเราจะไม่เห็นบทพูดหรือสนทนากันระหว่าพี่น้องคู่นี้เลย
…แล้วถ้ามองว่าเราเป็นลูกคนเล็ก ผู้มีอุปนิสัยค่อนข้างตรงไปตรงมา เป็นปริปักษ์กับอาจารย์คนหนึ่งในโรงเรียน แต่กลับพบว่าตนเองสนใจการเรียนเปียโน แม้พ่อจะยื่นคำขาดไม่อนุญาตให้เรียน แต่เขากลับเม้มเงินค่าอาหารกลางวันเพื่อไปเรียน แถมยังหยิบเอาคีย์บอร์ดเก่าๆ ที่เสียแล้วจากกองขยะมาแอบฝึกฝนเสียด้วย ถ้าผมเป็นลูกคนเล็ก ผมก็จะทำอย่างนั้นนะ มองในภาพของลูกคนเล็ก เพราะว่าผมก็เป็นลูกคนเล็กเหมือน อยากได้อะไรก็ได้ แต่ในภาพยนตร์นั้นไม่เคยได้อะไรตามใจเลย อยากเรียนเปียโน ก็ไม่ได้เรียนต้องแอบเอาเงินค่าอาหารกลางวันไปเป็นค่าเรียน แต่ถ้ามองอีกมุ่มหนึ่ง ถ้าเป็นน้องคนเล็ก น่าจะบอกแม่ขอแม่เพราะผู้เป็นแม่ในเรื่องนั้นดูจะเข้าข้างลูกอยู่ดังนั้นผมอาจจะเลือกบอกแม่ดีก็ได้
…หากเป็นตนเอง เมื่อถ้าครอบครัวเดินมาถึงจุดเปลี่ยนของชีวิตครอบครัว เกิดเหตุการณ์อย่างภาพยนตร์ขึ้น คนในครอบครัวต้องคุยกัน ผมในฐานะที่เป็นสมาชิกของครอบครัว ในฐานะตอนนี้เป็นนักศึกษาก็จะตั้งใจเรียนทำหน้าที่และบทบาทของตนเองให้ดีที่สุด ไม่ทำตัวเพิ่มปัญหาให้กับครอบครัว พยามสร้างความอบอุ่นให้กับครอบครัว หากิจกรรมให้กับครอบครัว ทำร่วมกันเพื่อที่จะได้ลดปัญหาความเครียดจากปัญหาลง
ขอประโยคเด็ดๆ ซะประโยคก่อนจบแหละกัน อ้าวฟังนะ
“ ในเมื่อคุณมีปัญหาแล้วคุณไม่ปรึกษาผม ไม่เล่าให้ผมฟัง แล้วคุณจะมีผมไว้ทำไม” เมื่อมีปัญหาอะไรกันเมื่อเลือกที่จะเดินร่วมทางเดินด้วยกันแล้วสร้างครอบครัวด้วยกันแล้วมีปัญหาอะไรก็คุยกันไม่ต้องปิดบัง จะได้ไม่ต้องเหมือนกันกับภาพยนตร์เรื่อง Tokyo Sonata พ่อตกงาน ลูกชายคนโตไปเป็นทหาร ลูกคนเล็กหนีออกจากบ้าน แม่เสียศูนย์เมื่อรู้ความจริงเข้าโดยบังเอิญ
ขอทิ้งคำถามไว้ทิ้งทายแหละกันว่า
" พ่อกับแม่แยกทาง…ความผิดใคร ?"
……………………………
อ้างอิง
อุมาพร ตรังคสมบัติ “จิตบำบัดและการให้คำปรึกษาครอบครัว (Family therapy of family counseling)” กรุงเทพมหานคร : ศูนย์วิจัยและบำบัดครอบครัว, 2544
พรรณทิพย์ ศิริวรรณบุศย์ “จิตวิทยาครอบครัว” กรุงเทพฯ : บริษัทเท็กซ์ แอนด์ เจอร์นัล พับลิเคชั่น จำกัด, 2545.






คงต้องถามเหตุผลจากคนสองคน คือ พ่อกับแม่
ตอบลบ